به روزرسانی شده

۱۴۰۱-۰۵-۲۴ ۴:۵۴ بعد از ظهر

saba-logo-lab.png

این محتوا در دسته بندی / قرار گرفته است.

آزمایش نیتروژن اوره خون/Nitrogen

آزمایش نیتروژن اوره خون BUN ( Blood Urea Nitrogen )

آزمایش نیتروژن اوره خون BUN ( Blood Urea Nitrogen ) برای بررسی میزان نیتروژن اوره خون تجویز می‌شود.میزان کم و یا زیاد این ماده نشان دهنده ی بیماری است و موجب آسیب به کلیه ها میشود.هدف از انجام این آزمایش، ارزیابی سلامت کلیه ها و کبد، تشخیص بیماری کلیوی و پایش اثربخشی دیالیز و سایر درمان های بیماری کلیوی است و نشان میدهد که کلیه ها و کبد سالم هستند یا خیر؟ آزمایش BUN میزان نیتروژن اوره خون را اندازه گیری می کند.

کلیه ها وظیفه تصفیه خون و دفع مواد سمی از بدن را بر عهده دارند. مهمترین ماده زائد در بدن، اوره است که در قالب ادرار از بدن خارج خواهد شد. زمانی که پروتئین ها به اسیدهای آمینه در کبد کاتابولیسم می شوند، آمونیاک تولید خواهد شد که در فرآیندی به اوره تبدیل می شود. آزمایش BUN میزان اوره خون را اندازه گیری می کند. وقتی کلیه ها در سلامت کامل به سر ببرند، دفع اوره از بدن طی برنامه ای منظم انجام خواهد گرفت اما هر گونه مشکل در ساختار و عملکرد کلیه ها، منجر به اختلال در این امر میشود و در نتیجه اوره نمی تواند به درستی دفع شود. آزمایش از طریق تعیین میزان اوره خون، وضعیت کلیه ها را آشکار خواهد کرد.

یکی از روش‌های مهم برای تشخیص زودهنگام بیماری‌ها و جلوگیری از پیشرفت آن‌ها آزمایش است. همچنین پزشکان با استفاده از آزمایش‌ها کارایی درمان‌های به کار رفته و سیر بیماری را ارزیابی و بررسی می‌کنند. انجام یک آزمایش ساده اطلاعات مهمی درباره سلامت جسمی‌تان به شما می‌دهد. شما ممکن است در طول عمر خود بارها به انجام آزمایش‌ های مختلف نیاز پیدا کنید. در این مقاله یکی از آزمایش‌ های کاربردی خون بررسی می‌شود.

صفحه ی اینستاگرام ما را دنبال کنید.

نام آزمایش

آزمایش نیتروژن اوره خون

اسامی مترادف

اوره، نیتروژن اوره خون، (BUN) Blood Urea Nitrogen

آزمایش BUN یا نیتروژن اوره خون با اهداف زیر تجویز خواهد شد:
• پایش و میزان اثربخشی بیمارانی که از دیالیز استفاده می‌کنند.
• افرادی که ناراحتی کلیه‌ها در آن‌ها دیده می‌شود.
• بررسی عملکرد و سلامتی کبد.
آزمایش نیتروژن اوره خون در کنار سایر آزمایشات به بررسی سلامتی عمومی فرد می‌پردازد. برای مثال افرادی که قند خون بالایی دارند، میزان اوره بیشتری در بدن خواهند داشت. به همین دلیل در افراد دیابتی یا مشکوک به دیابت، آزمایش اوره خون نیز می‌تواند تجویز شود.

پزشک در موارد زیر آزمایش BUN را تجویز خواهد کرد:
• در صورت مشکوک بودن به بیماری یا آسیب کلیوی
• در صورت ابتلا به یک بیماری مزمن مانند دیابت.
• برای بررسی میزان اثربخشی درمان دیالیز
• جهت تشخیص بیماری‌های کبدی، انسداد مجاری ادراری، نارسایی احتقانی قلب یا خونریزی دستگاه گوارش

نمونه خون از رگ بازو

معمولاً قبل از انجام این تست نیاز به رعایت شرایط خاصی از جمله ناشتایی نیست. پزشک ممکن است راهنمایی خاصی به بیمار ارائه دهد مثلا 24 ساعت قبل از انجام این آزمایش از خوردن گوشت پرهیز کند زیرا ممکن است موجب افزایش موقت BUN شود.

به طور کلی، سطح BUN طبیعی در محدوده زیر قرار می گیرد:
• مردان بالغ: 8 تا 24 میلی گرم در دسی لیتر
• زنان بالغ: 6 تا 21 میلی گرم در دسی لیتر
• کودکان 1 تا 17 سال: 7 تا 20 میلی گرم در دسی لیتر
سطح BUN نرمال در بزرگسالان بالای 60 سال کمی بالاتر از سطح طبیعی در بزرگسالان زیر 60 سال است.

1 – در صورت مشاهده چه علائمی آزمایش BUN تجویز می‌شود؟
اگر سابقه درمانی و یا سابقه خانوادگی فرد نشان از مستعد بودن او به بیماری‌های کلیوی باشد، پزشک تست BUN را به صورت چکاپ سالانه تجویز می‌کند. وجود عوامل زمینه ساز بیماری‌های کلیوی، پزشک را مجاب به تجویز آزمایش BUN می‌کند. این عوامل به صورت زیر است:
• سابقه خانوادگی در ابتلا به بیماری‌های کلیوی
• دیابت
• فشار خون بالا
• بیماری‌های قلب و عروقی
علاوه بر موارد بالا، اگر علائم و نشانه‌های بیماری‌های حاد کلیوی در فرد بروز کند پزشک آزمایش BUN را به منظور ارزیابی عملکرد کلیه‌ها تجویز می‌کند. این علائم به شرح زیر است:
• وجود تکرر ادرار و یا جریان کم ادرار (احتباس ادرار)
• خارش پوستی
• ضعف عمومی بدن
• تورم دست و پا
• اسپاسم و گرفتگی عضلانی
• بد خوابی و سایر اختلالات خواب

2 – آیا نتیجه آزمایش BUN برای تشخیص بیماری های کلیوی کافی است؟‌
آزمایش BUN برای ارزیابی کلیه‌ها به تنهایی نمی‌تواند کاربرد داشته باشد. به همین دلیل در کنار آن از سایر آزمایشات مانند آزمایش کراتینین، آزمایش ادرار و … نیز استفاده خواهد شد.

3 – علت بالا بودن BUN در آزمایش خون چیست؟
بالا بودن BUN در خون می‌تواند به دلایل زیر باشد:
• بیماری‌های کلیه، آسیب کلیه یا نارسایی کلیه
• کاهش جریان خون در کلیه‌ها به دلیل شرایطی مانند نارسایی احتقانی قلب، شوک، استرس، حمله قلبی اخیر یا سوختگی شدید
• مسدود شدن جریان ادرار مانند سنگ کلیه
• کم شدن آب بدن
• افزایش قابل توجه مصرف پروتیین در رژیم غذایی
• افزایش تجزیه پروتیین در بدن

4 – علائم بالا بودن BUN در بدن چیست؟
آزمایش نیتروژن اوره اغلب برای افرادی که علائم و نشانه های اختلالات کلیوی را تجربه می کنند، تجویز می شود. این علائم می تواند شامل موارد زیر باشد:
• تکرر ادرار
• ادرار بد رنگ (خونی، تیره یا کف آلود)
• درد مفاصل
• درد استخوان
• کمر درد
• گرفتگی عضلات
• پاهای بی قرار
• خستگی
• مشکل خواب
• اشتهای ضعیف
• تورم (به خصوص در اندام ها)
• خارش

5 – علت کم بودن BUN در آزمایش خون چیست؟
• اختلالات کبدی مانند بیماری هپاتیت
• بیماری سلیاک. در این حالت فرد با اختلال در جذب مواجه است.
• داشتن رژیم غذایی نامناسب که سطح پروتئین دریافتی در آن کم است.
• آکرومگالی
• سندروم نفروتیک
• سندروم هورمون آنتی دیورتیک (ADH) ناکافی

6 – علائم پایین بودن BUN در بدن چیست؟
پایین بودن BUN به ندرت دیده می‌شود و در مواردی مثل سوء تغذیه یعنی زمانی که بیمار از نظر غذایی توانایی تامین پروتئین مورد نیاز بدن را نداشته باشد و یا BMI (شاخص توده بدنی) بسیار پایین بوده و ذخایر پروتئینی بدن ناچیز باشد بروز می‌کند. در هر دو صورت پزشک از علائمی که به دلیل ضعف عمومی بدن و ضعف سیستم ایمنی ظاهر می‌شود به سطح پایین BUN پی می‌برد.
در برخی شرایط علت کم بودن BUN به دلیل آسیب‌های پیشرفته کبدی مانند فیبروز و سیروز کبدی است. در چنین مواردی علائم زیر بروز می‌کند:
• دردهای شکمی
• کم شدن اشتها
• کاهش ناگهانی وزن
• ضعف و خستگی
• حالت تهوع
• خارش پوستی
• زردی چشم و پوست
• کبودی و خونریزی بی دلیل
• تیره شدن ادرار
• سرگیجه

7 – تفاوت اوره با BUN چیست؟
در مورد تفاوت Urea با BUN، می‌توان گفت که آزمایش سنجش نیتروژن اوره خون (BUN) به عنوان بخشی از پنل کلیه، برای بررسی وضعیت سلامت عمومی انجام می‌شود. اهداف اصلی انجام این آزمایش اندازه‌گیری مقدار نیتروژن در خون و بررسی عملکرد کلیه‌ها در شرایط مختلف است. این در حالی است که آزمایش Urea میزان کلی اوره خون را اندازه‌گیری می‌کند. هر دوی این آزمایشات وضعیت سلامت کبد و کلیه‌ها را مشخص می‌کنند.​

واتساپ
تلگرام
اینستاگرام
پشتیبانی آزمایشگاه صبا